Kısa cevap: Selank, bağışıklık sistemiyle ilişkili doğal peptit tuftsinden türetilmiş, yedi amino asitlik sentetik bir peptittir (heptapeptit). Klinik öncesi araştırmalarda kaygıyla ilgili davranış modelleri, BDNF ve sinir sistemi ile bağışıklık sistemi arasındaki sinyaller üzerinden incelenir. AB'de ilaç olarak onaylı değildir ve yalnızca araştırma amaçlı sunulur.
Selank nedir diye arama yapanların karşısına çoğu zaman Selanik şehri çıkıyor. Bu yazı şehirle değil, Rusya'da geliştirilmiş ve nörobilim literatüründe sıkça geçen araştırma peptidi Selank ile ilgili. Aşağıda Selank'ın kökenini, yapısını, literatürde neyle incelendiğini, Semax ile farkını ve laboratuvarda nasıl saklandığını bulacaksınız.
Selank, Rusya Bilimler Akademisi'ne bağlı enstitülerde geliştirilmiş sentetik bir peptittir. Temelinde tuftsin adlı doğal bir peptit vardır. Tuftsin dört amino asitten oluşur (Thr-Lys-Pro-Arg) ve bağışıklık sistemiyle ilişkilendirilir.
Araştırmacılar tuftsinin ucuna üç amino asitlik bir dizi daha eklemiştir: Pro-Gly-Pro. Bu ek, molekülün enzimler tarafından parçalanmasını yavaşlatmak için tasarlanmıştır. Böylece ortaya yedi amino asitlik Selank çıkar.
Tuftsin, bağışıklık sistemiyle ilişkilendirilen ve doğal olarak bulunan dört amino asitlik kısa bir peptittir. Kısa peptitler vücutta enzimler tarafından hızla parçalanır. Selank'ın tasarımındaki temel fikir, tuftsinin aktif çekirdeğini korurken Pro-Gly-Pro ekiyle molekülü daha dayanıklı hâle getirmektir. Aynı yaklaşım Semax'ta da kullanılmıştır.
Türkiye'de "selank peptide", "semax selank nedir" ve "selank sprey" gibi aramalar son yıllarda belirgin şekilde arttı. Bu ilginin bir kısmı nootropik kavramına duyulan merakla, bir kısmı da Selank'ın kaygı ve bağışıklık arasındaki bağı inceleyen çalışmalarda adının sık geçmesiyle ilgili. Ancak internette dolaşan bilgilerin önemli bir kısmı kişisel deneyim anlatıları ve doğrulanmamış iddialardan oluşuyor. Bu yazıda yalnızca yayımlanmış klinik öncesi literatürün ne söylediğini, üçüncü şahıs bir dille özetliyoruz.
Selank hakkındaki kanıtların büyük kısmı klinik öncesidir; yani kemirgen modelleri ve hücre çalışmalarına dayanır. Laboratuvar bulguları insanlara genellenemez. Literatürde öne çıkan başlıklar şunlardır:
Literatürde sık atıf alan bir sıçan çalışması, Selank'ın etanole bağlı bellek bozukluğu modelinde hipokampus ve prefrontal korteksteki BDNF içeriğiyle ilişkisini inceler. Bu tür çalışmalar mekanizmaları anlamaya yöneliktir, bir kullanım önerisi değildir.
Klinik öncesi araştırma, bir maddenin insanlarda denenmeden önce hücre kültürlerinde (in vitro) ve hayvan modellerinde (in vivo) incelendiği aşamadır. Bu çalışmalar bir maddenin hangi reseptörlere bağlandığını, hangi sinyal yollarını etkilediğini ve hangi ölçümlerde değişiklik yarattığını gösterebilir. Ancak hayvan modelindeki bir sonuç, insanda aynı sonucun görüleceği anlamına gelmez. Selank literatürü de bu sınırlar içinde okunmalıdır.
Selank çoğunlukla Semax ile birlikte anılır, çünkü iki peptidin hikâyesi ve yapısı benzerdir. İkisi de Rusya Bilimler Akademisi kaynaklıdır, ikisi de yedi amino asitlik heptapeptittir ve ikisinin sonunda da aynı Pro-Gly-Pro dizisi vardır. Ancak ana molekülleri tamamen farklıdır:
Karşılaştırmalı literatürde ortak bir nokta da dikkat çeker: iki peptit de kemirgenlerin beyin bölgelerinde BDNF düzeylerindeki değişikliklerle ilişkilendirilmiştir. Ancak bu ortak bulgu farklı sorular için incelenir. Semax'ta öğrenme ve bellek düzenekleri, Selank'ta ise kaygı ve bağışıklıkla ilgili modeller öne çıkar.
Kısacası yapı olarak benzer, işlev olarak farklıdırlar. Literatür ikisini birbirine rakip olarak görmez; hangisinin seçileceği, araştırma sorusuna bağlıdır. Semax hakkında bilgi için Semax ürün sayfasına bakabilirsiniz.
Türkiye'de "Selank sprey" araması da sık yapılıyor. PureChems Selank'ı sprey olarak değil, laboratuvarda çözülmek üzere kapalı flakonda liyofilize toz olarak sunar. Selank 10 mg ürünü bağımsız bir laboratuvarda HPLC ve kütle spektrometrisiyle test edilir, en az %99 saflıkla ve her parti için analiz sertifikasıyla (COA) gelir. Siparişler AB içinden takipli ve gizli paketle gönderilir; kart, Google Pay ve kripto para ile ödeme yapılabilir.
Selank ve Semax yalnızca Rusya'da ilaç olarak geliştirilmiş ve kayda alınmıştır. Avrupa İlaç Ajansı'ndan ya da diğer pek çok ülkeden ruhsatları yoktur. AB'de REACH çerçevesinde ilaç değil araştırma kimyasalı olarak ele alınırlar.
Araştırma amaçlı etiketi tam da bu yüzden önemlidir. Bir araştırma kimyasalı tedavi iddiasıyla ya da insan kullanımını ima eden bir dille sunulduğunda ilaç mevzuatının kapsamına girebilir. Selank şu anda WADA yasaklı listesinde adıyla yer almaz; ancak liste her yıl güncellenir ve düzenlenmiş ortamlarda çalışan araştırmacıların güncel durumu kendilerinin doğrulaması gerekir.
Selank, liyofilize bir peptit olarak diğer araştırma peptitleriyle aynı şekilde ele alınır:
Peptitlerin genel yapısı ve saflık ölçümü için peptit nedir rehberimize, tedarikçi seçerken nelere dikkat edileceği için peptit satın almadan önce yazımıza bakabilirsiniz.
Tuftsin adlı bağışıklık peptidinden türetilmiş, yedi amino asitlik sentetik bir peptittir. Kaygı ve sinir-bağışıklık modellerinde incelenir.
Hayır. Benzer yazılışa rağmen Selank bir araştırma peptidinin adıdır; Yunanistan'daki Selanik şehriyle ilgisi yoktur.
Hayır. İkisi de Pro-Gly-Pro ucu taşıyan heptapeptitlerdir, ama Selank tuftsinden, Semax ise ACTH(4-10) parçasından türetilir.
Thr-Lys-Pro-Arg-Pro-Gly-Pro. İlk dört amino asit tuftsine, son üçü ise molekülü dayanıklı kılan Pro-Gly-Pro ekine aittir.
PureChems'te 10 mg liyofilize toz olarak, kapalı flakonda sunulur. Sprey formu satılmaz.
Selank çoğu zaman nootropik peptitlerle aynı listede anılır. Ancak literatürde daha çok kaygı ve bağışıklık modelleriyle incelenir; bilişsel işlevler ve sinir hücresi koruması tarafında daha çok Semax öne çıkar.
Şu anda WADA yasaklı listesinde adıyla yer almıyor. Liste her yıl güncellendiği için güncel sürümün kontrol edilmesi gerekir.
Kapalı flakon 2 ile 8 °C arasında ve ışıktan korunarak saklanır. Çözülmüş peptit buzdolabında tutulur ve kısa sürede kullanılır.
Hayır. Yalnızca araştırma materyali olarak sunulur; insan ya da hayvan kullanımı için değildir.
Yalnızca araştırma amaçlıdır. İnsan veya hayvan tüketimi için değildir.
NAD+ (nikotinamid adenin dinükleotit), tüm canlı hücrelerde bulunan ve enerji metabolizmasının merkezinde yer alan bir koenzimdir. 5-Amino-1MQ ise NAD+ öncülünü tüketen NNMT enzimini baskılayan sentetik bir küçük moleküldür; ikisi aynı yolağın farklı uçlarında durur.
Devamını oku
Araştırma amaçlı peptit; her parti için bağımsız HPLC ve kütle spektrometrisi sonucu içeren, lot numarasını flakonla eşleştiren bir analiz sertifikası (COA) sunan tedarikçiden alınmalıdır. Bu yazı sipariş öncesi kontrol listesini ve uyarı işaretlerini anlatır.
Devamını oku
GHK-Cu minoxidil kombinasyonu, saç folikülü ve deri araştırmalarında farklı yollarla ilişkilendirilen iki molekülü bir araya getirir: bakır bağlayan tripeptit GHK-Cu ve küçük bir molekül olan minoxidil. İkisi farklı mekanizmalarla incelendiği için karşılaştırmalı araştırmalarda birlikte ele alınır.
Devamını oku