Semax vs Selank: czym różnią się te dwa peptydy

Semax vs Selank: czym się różnią? Oba to syntetyczne heptapeptydy, czyli łańcuchy siedmiu aminokwasów, z tym samym stabilizującym zakończeniem Pro-Gly-Pro. Semax wywodzi się jednak z fragmentu hormonu ACTH i bada się go głównie w kontekście procesów poznawczych i neuroprotekcji, a Selank pochodzi od tuftsyny i bada się go w modelach lęku i odporności. To nie konkurenci, tylko narzędzia do innych pytań badawczych.

Poniżej porównujemy oba peptydy krok po kroku: budowę, pochodzenie, obszary badań, wspólne cechy i praktykę laboratoryjną.

Semax vs Selank w skrócie

Co to jest Semax?

Semax to syntetyczny analog fragmentu ACTH(4-10). ACTH, czyli hormon adrenokortykotropowy (kortykotropina), jest naturalnym hormonem przysadki. Jego krótki odcinek obejmujący aminokwasy od 4 do 10 jest biologicznie aktywny, ale szybko rozkładają go enzymy. Do tego fragmentu dołączono zakończenie Pro-Gly-Pro, które spowalnia rozkład. Tak powstała sekwencja Met-Glu-His-Phe-Pro-Gly-Pro.

W literaturze Semax zalicza się do peptydów nootropowych i neuroprotekcyjnych. Opisywane obszary badań przedklinicznych to:

• wpływ na układ BDNF i receptora TrkB w hipokampie gryzoni, badany w modelach uczenia się i pamięci;
• działanie neuroprotekcyjne w zwierzęcych modelach niedokrwienia mózgu i stresu oksydacyjnego;
• wpływ na ekspresję genów neurotrofin (BDNF i NGF) w różnych obszarach mózgu szczura;
• interakcje z układem dopaminergicznym i serotoninergicznym w testach behawioralnych.

Często przywoływaną pracą jest publikacja Dołotowa i współpracowników z 2006 roku w Brain Research. Opisano w niej, że Semax reguluje ekspresję BDNF i receptora TrkB w hipokampie szczura.

Co to jest Selank?

Selank to syntetyczny analog tuftsyny, naturalnego peptydu o działaniu immunomodulującym, zbudowanego z czterech aminokwasów: Thr-Lys-Pro-Arg. Tak jak w przypadku Semaxu, dodano do niego zakończenie Pro-Gly-Pro dla większej stabilności. Pełna sekwencja to Thr-Lys-Pro-Arg-Pro-Gly-Pro.

W literaturze Selank opisuje się głównie w kontekście badań nad lękiem i regulacją odporności, a nie procesami poznawczymi. Obszary badań przedklinicznych to:

• profil przeciwlękowy w modelach gryzoni, opisywany bez efektu sedacji obserwowanego przy niektórych związkach referencyjnych;
• modulacja sygnalizacji GABA-ergicznej i monoaminergicznej w badaniach na zwierzętach;
• regulacja zawartości BDNF w hipokampie i korze przedczołowej w modelach związanych z pamięcią;
• działanie immunomodulujące i związane z interferonem, wynikające z pochodzenia od tuftsyny.

Przykładem jest praca Kolik i współpracowników z 2019 roku w Bulletin of Experimental Biology and Medicine. U szczurów Selank chronił przed zaburzeniami pamięci wywołanymi etanolem, regulując zawartość BDNF w hipokampie i korze przedczołowej.

Co łączy Semax i Selank?

Na papierze oba peptydy wyglądają jak rodzeństwo. Mają kilka wspólnych cech:

• pochodzenie: oba powstały w pracach Rosyjskiej Akademii Nauk;
• długość: oba mają po siedem aminokwasów;
• projekt: oba łączą naturalną cząsteczkę z zakończeniem Pro-Gly-Pro, które ma ograniczać rozkład enzymatyczny;
• BDNF: w literaturze porównawczej oba wiąże się ze zmianami poziomu czynnika neurotroficznego pochodzenia mózgowego (BDNF) w mózgu gryzoni;
• postać: oba dostarcza się jako biały liofilizowany proszek.

Najprościej ująć to tak: ta sama strategia budowy cząsteczki, ale zupełnie inne cele biologiczne. Oba peptydy są zarejestrowane jako leki wyłącznie w Rosji. W Unii Europejskiej nie mają pozwolenia na dopuszczenie do obrotu i są dostępne jako odczynniki badawcze.

Semax czy Selank: który wybrać do badań?

Literatura nie traktuje ich jak konkurentów, więc pytanie „który jest lepszy” nie ma sensu. Liczy się dopasowanie peptydu do modelu badawczego:

• jeśli projekt dotyczy uczenia się, pamięci albo neuroprotekcji, punktem wyjścia jest Semax;
• jeśli projekt dotyczy zachowań lękowych albo sygnalizacji odpornościowej, sięga się po Selank;
• jeśli interesuje cię wspólny wątek, czyli BDNF, sensowne bywa badanie obu peptydów równolegle.

Główna różnica, na której skupiają się badacze, to cząsteczka macierzysta. Semax niesie kontekst fragmentu ACTH, a Selank kontekst tuftsyny. To ona decyduje, w jakich modelach i szlakach dany peptyd się bada.

Semax i Selank w laboratorium

Ponieważ oba są liofilizowanymi peptydami, w laboratorium obchodzi się z nimi niemal tak samo:

1. Zamkniętą fiolkę z proszkiem przechowuje się w chłodzie, z dala od światła i wilgoci. Karta produktu podaje temperaturę od 2 do 8 °C, a przy długim przechowywaniu stosuje się zamrażarkę.
2. Przed otwarciem fiolka powinna osiągnąć temperaturę pokojową, żeby na proszku nie skropliła się wilgoć.
3. Peptyd rozpuszcza się w odpowiednim sterylnym rozpuszczalniku. Instrukcję znajdziesz w artykule Jak rozpuszczać peptydy liofilizowane.
4. Roztwór roboczy trzyma się w lodówce i wykorzystuje w krótkim czasie, unikając wielokrotnego zamrażania i rozmrażania. Szczegóły w poradniku Jak przechowywać peptydy.

Słowniczek pojęć

• Heptapeptyd: peptyd zbudowany z siedmiu aminokwasów.
• ACTH: hormon adrenokortykotropowy (kortykotropina), wydzielany przez przysadkę. Semax pochodzi od jego fragmentu 4-10.
• Tuftsyna: naturalny czteroaminokwasowy peptyd o działaniu immunomodulującym. Selank jest jej analogiem.
• BDNF: czynnik neurotroficzny pochodzenia mózgowego, białko wspierające przeżycie i rozwój neuronów.
• TrkB: receptor, przez który działa BDNF.
• Pro-Gly-Pro: trzy aminokwasy (prolina, glicyna, prolina) dodane na końcu obu peptydów, żeby spowolnić ich rozkład przez enzymy.

Semax i Selank w PureChems

Oba peptydy sprzedajemy jako liofilizowany proszek, po 10 mg w fiolce. Czystość ≥99% potwierdza niezależne laboratorium metodą HPLC i spektrometrii mas, a certyfikat analizy (COA) jest dostępny dla każdej partii. Zamówienie wysyłamy dyskretnie i z numerem śledzenia z terenu UE. Płacisz kartą, przez Google Pay albo kryptowalutą. Jeśli szukasz wskazówek przy wyborze sprzedawcy, zajrzyj do tekstu Semax: gdzie kupić peptyd badawczy.

Najczęstsze pytania

Czy Semax i Selank to to samo?

Nie. Oba są syntetycznymi heptapeptydami z tym samym zakończeniem Pro-Gly-Pro, ale Semax pochodzi od fragmentu ACTH(4-10) i jest badany głównie w kontekście procesów poznawczych i neuroprotekcji, a Selank pochodzi od tuftsyny i jest badany głównie w kontekście lęku i odporności.

Jaka jest główna różnica między Semaxem a Selankiem?

Cząsteczka macierzysta. To ona wyznacza, w jakich modelach i szlakach bada się dany peptyd.

Który jest lepszy, Semax czy Selank?

Żaden. Bada się je pod kątem różnych pytań, więc porównanie polega na dopasowaniu peptydu do modelu badawczego, a nie na ustalaniu zwycięzcy.

Czy Semax i Selank są zatwierdzone jako leki w UE?

Nie. Oba są zarejestrowane jako leki wyłącznie w Rosji. W Unii Europejskiej są dostępne jako odczynniki do badań laboratoryjnych.

Ile peptydu jest w fiolce?

W PureChems zarówno Semax, jak i Selank to 10 mg liofilizowanego proszku w fiolce.

Czy Semax i Selank przechowuje się tak samo?

Tak. Oba to liofilizowane peptydy, które trzyma się w chłodzie i z dala od światła, a po rozpuszczeniu w lodówce.

Wyłącznie do celów badawczych. Nie do spożycia przez ludzi ani zwierzęta.