Bioregulator peptiden zijn ultrakorte peptiden van meestal twee tot vier aminozuren die in cel- en dieronderzoek worden bestudeerd als mogelijke regelaars van gen- en eiwitexpressie. De bekendste zijn epitalon, pinealon, cartalax en ovagen; thymulin, een zinkafhankelijk thymuspeptide, wordt er vaak bij genoemd. Het onderzoek is vrijwel volledig preklinisch, en geen van deze stoffen is goedgekeurd als geneesmiddel.
Het idee van bioregulatoren komt uit het werk van Vladimir Khavinson en collega's aan het Sint-Petersburgse Instituut voor Bioregulatie en Gerontologie. Daarom heten ze ook wel Khavinson-peptiden. De kerngedachte: heel korte peptiden, soms teruggebracht tot het kleinste actieve stukje van een groter weefselextract, zouden als signaalmolecuul kunnen werken.
Wat ze bijzonder maakt, is hun lengte. Grotere peptiden vouwen zich tot een ingewikkelde ruimtelijke vorm. Bioregulatoren zijn daar te klein voor, dus hun gedrag in onderzoeksmodellen wordt vooral aan de volgorde van de aminozuren toegeschreven. Glutaminezuur en asparaginezuur komen in de familie opvallend vaak terug.
De literatuur bestaat vooral uit celkweekstudies en dierstudies. Het terugkerende thema is genexpressie: onderzoekers kijken of deze korte peptiden de expressie beïnvloeden van merkers die met celdeling, differentiatie en celveroudering te maken hebben. Een paar onderzoeksgebieden:
Uitkomsten worden beschreven als veranderingen in merkers, gemeten met technieken als immunofluorescentie, confocale microscopie en western blot. Het zijn geen uitspraken over gezondheidseffecten.
Epitalon, ook gespeld als Epithalon, is een synthetisch tetrapeptide met de volgorde Ala-Glu-Asp-Gly (AEDG). Het is ontwikkeld vanuit onderzoek naar een peptidepreparaat uit de pijnappelklier. In de literatuur wordt het bestudeerd in celkweekmodellen voor telomerase-activiteit en in onderzoek naar de pijnappelklier en melatonine. PureChems levert Epithalon als gevriesdroogd poeder van 10 mg. Meer lees je in Wat is epitalon?.
Pinealon is een kort synthetisch tripeptide uit de groep van de bioregulatoren. Het wordt vooral in neurowetenschappelijk onderzoek gebruikt, met een onderzoeksgeschiedenis die grotendeels bij Russische instituten ligt. In cel- en diermodellen wordt gekeken naar bescherming van zenuwcellen bij stress en oxidatieve stress. Je vindt Pinealon bij PureChems als vial van 10 mg.
Cartalax is een kort peptide dat in de literatuur wordt gekoppeld aan bindweefsel en kraakbeen. Onderzoekers gebruiken het in celmodellen rond kraakbeen en als korte bioregulator in onderzoek naar genregulatie. Het bewijs is preklinisch. Cartalax komt bij PureChems als gevriesdroogd poeder van 10 mg.
Ovagen is een kort synthetisch tripeptide uit dezelfde familie. Het wordt onderzocht in modellen met levercellen en in de context van genregulatie. Ook hier gaat het om cel- en dierstudies. Bekijk Ovagen voor de productgegevens.
Thymulin hoort strikt genomen niet bij de ultrakorte Khavinson-peptiden. Het is een natuurlijk peptide uit de thymus (de zwezerik) waarvan de werking in labmodellen afhangt van een gebonden zinkion. Daarom heet het ook wel een metallopeptide. Het wordt onderzocht in immunologie, vooral rond T-cellen, en in onderzoek naar de verbinding tussen thymus en hormoonstelsel. Omdat het vaak samen met de bioregulatoren wordt besproken, staat het in dit overzicht. Thymulin wordt geleverd als vial van 10 mg.
| Peptide | Type | Onderzoeksgebied |
|---|---|---|
| Epitalon (Epithalon) | Tetrapeptide, AEDG | Telomerase, pijnappelklier |
| Pinealon | Tripeptide | Bescherming van zenuwcellen |
| Cartalax | Kort peptide | Kraakbeen en bindweefsel |
| Ovagen | Tripeptide | Levercellen, genregulatie |
| Thymulin | Zinkafhankelijk thymuspeptide | Immuun- en hormoonroutes |
De meeste bekende onderzoekspeptiden zijn veel langer. BPC-157 telt vijftien aminozuren, en peptiden die in metabool onderzoek worden gebruikt, zijn vaak nog groter. Bioregulatoren blijven steken op twee tot vier bouwstenen. Daardoor zijn ze relatief eenvoudig te maken en te zuiveren, maar ook lastig van elkaar te onderscheiden, omdat de verschillen tussen de sequenties klein zijn.
Ook de onderzoeksvraag is anders. Bij langere peptiden gaat het vaak om binding aan een specifieke receptor. Bij bioregulatoren draait het meestal om bredere patronen in genexpressie. Wil je de basis van peptiden nog eens nalezen, kijk dan in Wat zijn peptiden?. Epitalon wordt soms genoemd in onderzoek naar celveroudering, naast senolytica als FOXO4-DRI; het verschil lees je in Senolytica en FOXO4-DRI uitgelegd.
De sequenties binnen deze familie lijken sterk op elkaar, en de namen zijn niet bij elke leverancier hetzelfde. Daardoor kun je niet blind op de handelsnaam vertrouwen. Controleer de identiteit altijd op het analysecertificaat (COA): de sequentie, het molecuulgewicht en de zuiverheid via HPLC. Bij PureChems is elke batch door een extern lab getest met HPLC en massaspectrometrie op minimaal 99% zuiverheid, met een COA per batch. Hoe je dat leest, staat in Wat is een COA?.
Uitgebreide regels vind je in Peptiden bewaren. Bestellingen worden discreet en met track & trace verzonden vanuit de EU, ook naar Nederland en België.
Ultrakorte peptiden van twee tot vier aminozuren die in cel- en dieronderzoek worden bestudeerd als mogelijke regelaars van gen- en eiwitexpressie.
Het concept komt uit het werk van Vladimir Khavinson en collega's in Sint-Petersburg. Daarom heten ze ook Khavinson-peptiden.
Nee. In de EU zijn het niet-goedgekeurde onderzoekschemicaliën die als laboratoriumreagens worden geleverd.
Ja. Het zijn twee spellingen van hetzelfde tetrapeptide, Ala-Glu-Asp-Gly.
Nee. Elk heeft een eigen aminozuurvolgorde. Daarom controleer je de identiteit altijd op het COA en niet alleen op de naam.
Als groep staan ze niet op de lijst van het WADA, maar ze zijn ook niet goedgekeurd als geneesmiddel. Het blijven onderzoeksstoffen.
Uitsluitend voor onderzoeksdoeleinden. Niet voor menselijke of dierlijke consumptie.
FOXO4-DRI is een ontworpen peptide dat in het lab wordt gebruikt om verouderde, niet-delende cellen te bestuderen. Dit artikel legt uit wat cellulaire senescentie is, wat senolytica zijn, hoe FOXO4-DRI werkt en waarom het bewijs nog gemengd is.
Lees het artikel
Hoe bewaar je onderzoekspeptiden zodat ze stabiel blijven? Praktische regels voor gevriesdroogd poeder, opgeloste peptiden en capsules: temperatuur, licht, vocht, porties en documentatie.
Lees het artikel
Uitleg over hoe HPLC de zuiverheid van een peptide meet, hoe je een chromatogram leest en waarom massaspectrometrie nodig is om de identiteit te bevestigen. Met een stappenplan, de grenzen van de methode en de meest voorkomende onzuiverheden.
Lees het artikel